Папулярызацыя беларускай мовы

План правядзення тыдня беларускай мовы і літаратуры

23.02.2026-27.02.2026

№	Назва мерапрыемстваў	Клас	П.І.І. настаўніка	Дата правядзення
1.	Выстава творчых работ вучняў "Літаратурныя вокны"	5-11	Настаўнікі беларускай мовы і літаратуры	На працягу нядзелі
2.	Паэтычная дыктоўка	11	Курыленка А.Л.	23.02.2026
3.	Музычныя перапынкі "Беларускае караоке"	6-7	Дзерашава А.А.	23.02.2026
4.	Інтэрактыўная акцыя «Дрэва пажаданняў”	6-8	Данева Е.А.	23.02.2026
5.	Этнаграфічны дыктант "Дакрануцца да вытокаў"	6-7	Дзерашава А.А.	24.02.2026
6.	Інтэрактыўныя перапынкі "Скарбонка беларускага фальклору	5-11	Дзерашава А.А.	24.02.206 25.02.2026
7.	Квіз “Мы беларусы, мы – народ такі!”	5	Курыленка А.Л.	25.02.2026
8.	Выстава “Пісьменнікам-юбілярам прысвячаецца…	5-11	Настаўнікі беларускай мовы і літаратуры, бібіліятэкар	На працягу нядзелі
9.	Прэзентацыя “Беларускія стравы”	5-9	Курыленка А.Л.	26.02.2026
10.	Гульня “Апрані бульбу”	6-8	Данева Е.А.	26.02.2026
11.	Брэйн-рынг "У свеце роднай мовы"	10	Дзерашава А.А.	27.02.2026
12.	Флэшмоб “Бульба-дэнс”	5-11	Настаўнікі беларускай мовы і літаратуры	27.02.2026

Правядзенне прадметных тыдняў у нашай школе становіцца добрай традыцыяй і выклікае ў вучняў павышаную ўвагу і жаданне праявіць сябе.

З 23 па 27 лютага ў школе быў праведзены прадметны тыдзень беларускай мовы і літаратуры. Мерапрыемствы, праведзеныя ў рамках тыдня, сталі для навучэнцаў урокам дабрыні, выхавання духоўнасці, пачуцця любові, падзякі роднай зямлі і яе культурнай спадчыны. Падчас Тыдня асаблівая ўвага была ўдзелена развіццю інтэлектуальных дадзеных школьнікаў (Квіз “Мы беларусы, мы – народ такі!”, этнаграфічны дыктант "Дакрануцца да вытокаў ), пашырэнню кругагляду (Інтэрактыўныя перапынкі, "Скарбонка беларускага фальклору”, паэтычная дыктоўка), фарміраванню патрыятызму, любові да малой радзімы ( Брэйн-рынг "У свеце роднай мовы", флэшмоб “Бульба-дэнс”, прэзентацыя “Беларускія стравы”).

Прыцягваючы навучэнцаў да творчай працы, настаўнікі забяспечылі іх займальным матэрыялам.

Настаўнікі беларускай мовы і літаратуры

Курыленка Алена Леанідаўна Дзерашава Ала Аляксандраўна

21 лютага адзначаецца Міжнародны дзень роднай мовы. Беларуская мова прайшла доўгі шлях, на якім былі як часы росквіту, так і часы заняпаду. Вучні 5"б" класа прынялі ўдзел у гульне "Дзень роднай мовы", якую падрыхтавалi студэнты Магілёўскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя А.А.Куляшова Мерапрыемства стала добрым стымулам для пашырэння ведаў пра мову.

21 лютага ў Міжнародны дзень роднай мовы вучні нашай школы наведалі экспазіцыю этнаграфічнага музея "Зямлі роднай кругазварот". Хлопцы і дзяўчаты мелі магчымасць не толькі паслухаць пра традыцыі нашых продкаў, але і дакрануцца да іх. Розныя інтэрактыўныя пляцоўкі музея дапамаглі найлепей адчуць атмасферу сялянскага побыту мінулых стагоддзяў.

6 студзеня вучні нашай школы наведалі УА "Мастацкі музей П.В. Масленікава". Выстава "Маляванкі" ўразіла сваёй адначасовай прастатой і складанасцю выканання работ. Захаплялі работы не толькі Язэпа Драздовіча,але майстроў з народу. Напрыканцы экскурсіі вучні атрымалі сеанс арт-тэрапіі: змаглі расфарбаваць міні-маляванкі.

Каляндар знамянальных дат і культурных падзей

Лістапад 2025

Бясшумна ляцеў над зямлёй лістапад,

А жоўтае лісце ў душу западала.

Я. Янішчыц

Панядзелак

Аўторак

Серада

Чацвер

Пятніца

Сабота

Нядзеля

100-годдзе са дня нараджэння Клаўдзіі Каліны

“Восеньская саната” выстава акварэляў М. Чэпіка

Выстава "Набіванка: традыцыя і сучаснасць”

Музычная праграма TRIANGLE (мінскі Планетарый)

ХХІ Міжнародная выстава “ІнтэрСтыль”

ХХХІ Мінскі міжнародны кінафестываль “Лістапад”

Дзмітраўскія Дзяды

Выстава керамікі “Мастацтва жывога вогнішча”

Сусветны дзень моладзі

105-годдзе з дня нараджэння Андрэя Макаёнка

Дзень нараджэння Эміліі Плятэр

Міжнародная выстава-ярмарка"PRODEXPO-2025"

120-годдзе з дня нараджэння Янкі Скрыгана

Выстава “Кошт вайны” (Музей гісторыі Вялікай Айчыннай вайны)

Фестываль арганнай музыкі “Званы Сафіі”

95-годдзе з дня нараджэння Рагора Ігнаценкі

Гала-канцэрт зорак Вялікага тэатра Беларусі

"Архіў. Прастора паміж…" выстава, прысв. 10-годдзю НЦСМ (Мінск)

115-годдзе з дня нараджэння Аляксандра Міронава

60-годдзе з дня нараджэння Андрэя Мельннікава

95-годдзе з дня нараджэння Уладзіміра Караткевіча

ХХХVI Міжнародны фестываль сучаснай харэаграфіі IFMC

Выстава “НейраБеларусь”

Піліпаўка

Фестываль “Беларуская музычная восень”

Настаўнік беларускай мовы і літаратуры. А.А. Дзерашава

Ні для каго не сакрэт, что другім сваім хлебам беларусы лічаць бульбу. О бульба! Мы цябе ўслаўляем, свой стол без бульбы не ўяўляем!

У гэту снежаньскую суботу вучні 3 «Б» класа бліжэй знаеміліся з традыцыйнымі беларускімі стравамі з бульбы, іх назвамі, гісторыяй, тэхналогіяй гатавання. Дзеці самастойна бульбу мылі, чысцілі, дралі, дабаўлялі муку, соль, яйка і частаваліся смачнымі цеплымі дранікамі. Ва ўсіх дзяцей мерапрыемства «Беларускія пачастункі» выклікала самыя добрыя пачуцці! Так мы ганарымся сваёй цудоўнай Радзімай, беражом яе традыцыі і жадаем вам, каб на вашых сталах заўсёды стаялі смачныя і самыя найлепшыя беларускія стравы.

Гэты месяц у прыказках і прымаўках называюць варотамі зімы, перыядам звонкага лёду, калі селянін з калёсамі развітваецца, у сані садзіцца.

Сучасная назва яго — вынік семантычнага спосабу словаўтварэння. Яна ўзнікла ў выніку расшчаплення значэння слова лістапад, якое абазначала 'ападанне лісця восенню', і замацавалася ў нас дзякуючы аўтарам і стваральнікам газеты «Наша Ніва» з 1912 г. Сугучныя найменні ў палякаў, чэхаў, славенцаў — listopad, украінцаў — листопад, літоўцаў — lapkritis (lapas «ліст» + kristi «падаць»). Нашы продкі, у тым ліку і Францыск Скарына, называлі месяц груднем.

А ў пачатку ХХ ст. беларускія аўтары нярэдка ўжывалі наябр. Параўнайце: у рускай мове — ноябрь, у балгарскай — ноември, нямецкай, венгерскай — nowember. Ад лацінскай асновы novem (дзевяць).

Паводле Уладзіміра Куліковіча, загадчыка кафедры рэдакцыйна-выдавецкіх тэхналогій БДТУ, кандыдата філалагічных навук

У рамках папулярызацыі беларускай мовы 31 кастрычніка навучэнцы 5-11 класаўпаехалі ў г. Мінск, дзе даведаліся шмат новага пра архітэктуру горада. А таксама наведалі Чырвоны касцёл, Востраў слёз і Нацыянальную бібліятэку Рэспублікі Беларусь. Экскурсавод Галіна Аляксандраўна з натхненнем распавядала на беларускай мове пра жыццё і творчасць вядомых паэтаў Беларусі. У прыватнасці, пра Якуба Коласа і Максіма Багдановіча. Дзеці атрымалі станоўчыя эмоцыі.

Настаўнікі беларускай мовы і літаратуры А.А.Дзерашава

А.Л. Курыленка

30 кастрычніка ў 2 А класе прайшло мерапрыемства па папулярызацыі беларускай мовы: Турнір "Сучасныя беларусы" У ходзе якога дзеці ў гульнявой форме ўзгадалі родную мову, прыказкі і прымаўкі, загадкі, а таксама пагулялі ў гульню "перакладчыкі", у якой перакладалі словы з рускай мовы на беларускую. Усе зарадзіліся станоўчымі эмоцыямі ад занятку. Настаўнік пачатковых класаў ДУА "Сярэдняя школа № 9 г.Магілёва" Таццяна Сяргееўна Шляго

Каляндар юбілейных дат, якія будуць адзначацца

ў 2025/2026 навучальным годзе:

лістапад:

105-годдзе з дня нараджэння Андрэя Макаёнка

95-годдзе з дня нараджэння Уладзіміра Караткевіча

студзень:

105-годдзе з дня нараджэння Івана Шамякіна

90-годдзе з дня нараджэння Янкі Сіпакова

75-годдзе з дня нараджэння Міхася Пазнякова

люты:

105-годдзе з дня нараджэння Івана Мележа

60-годдзе з дня нараджэння Алеся Бадака

сакавік:

130-годдзе з дня нараджэння Кандрата Крапівы

красавік:

140-годдзе з дня нараджэння Змітрака Бядулі

75-годдзе з дня нараджэння Міхася Башлакова

чэрвень:

80-годдзе з дня нараджэння Генрыха Далідовіча

ліпень:

230-годдзе з дня нараджэння Яна Чачота

150-годдзе з дня нараджэння Цёткі (Алаізы Пашкевіч)

Каляндар святочных дзён:

1верасня – Дзень ведаў

7верасня – Дзень беларускага пісьменства

15 верасня – Дзень бібліятэк

21 лютага – Міжнародны дзень роднай мовы

3 сакавіка – Сусветны дзень пісьменніка

21 сакавіка – Сусветны дзень паэзіі

27 сакавіка – Сусветны дзень тэатра

2 красавіка – Міжнародны дзень дзіцячай кнігі

18 мая – Міжнародны дзень музеяў

25 мая – Дзень філолага

У рамках папулярызацыі беларускай мовы 18 кастрычніка навучэнцы 11 "А" класа наведалі выставу "Традыцыя ў сучасным вымярэнні" музея У.К. Бялыніцкага-Бірулі, дзе былі прадстаўлены работы навучэнцаў аддзялення традыцыйнай культуры і сучаснага мастацтва ўстановы адукацыі "Магілёўскі дзяржаўны каледж мастацтваў". Экспазіцыя прапаноўвала гледачу ўнікальны дыялог паміж мінулым і сучаснасцю беларускага народа. У адной прасторы сустракаліся кераміка, габелен, батык, саломапляценне і выцінанка, якія захоўваюць у сабе шматвяковую культурную памяць. Задача праекта - не проста паказаць віртуознае валоданне тэхнікай, а прадэманстраваць, як традыцыйнае беларускае рамяство набывае актуальнае мастацкае гучанне.